SPECJALNE - Rubryka
Ekstrakt #7 (OPN: Tranquilizer)
24 grudnia 2025Jeden z dwóch tegorocznych albumów Daniela Lopatina (drugi wjeżdża na streaming dziś w nocy) to piekielnie trudny do spenetrowania labirynt – ambientowy gąszcz nawarstwionych sampli o mętnej, nieprzejrzystej strukturze. Jak mało która płyta w tej dekadzie zasługuje Tranquilizer na drobiazgową dekonstrukcję i przewodnik do nawigacji. Przesłuchaliśmy więc dla Państwa ten materiał wnikliwie wiele razy i przygotowaliśmy rodzaj względnie precyzyjnej mapy drogowej, mamy nadzieję że pomocnej przy kolejnych odsłuchach. Tu i ówdzie okrasiliśmy ją swobodnymi, acz chyba znamiennymi referencjami, pozwalającymi osadzić nowe dzieło mistrza vaporwave w nieco szerszym kontekście stylistycznym. Zapraszamy do własnych skojarzeń, a w przypadku najcelniejszych strzałów obiecujemy uzupełniać tabelkę.
| TRACK NR | TYTUŁ | TIMECODE | FRAGMENT | SKOJARZENIA |
| 1 | For Residue | 0:00-0:13 | trzeszczący wiatr zakończony opadającymi "gwiazdkami z nieba" i przetworzonym głosem wymawiającym słowa tytułowe | Electric Light Orchestra intro "Starlight" |
| 0:14-0:49 | uderzenia akordów gitary akustycznej w asyście wibrującego syntezatora | Pink Floyd intro "Welcome to the Machine" | ||
| 0:50-0:59 | narastające wibracje syntezatora | Aleksi Perälä The Colundi Sequence Level 17.5 | ||
| 1:00-1:42 | wejście chłodnego synthowego pasażu | Goldie intro "Inner City Life" | ||
| 1:40-1:50 | syntezatorowe przełamania | Fennesz "The Other Face" | ||
| 1:43-1:57 | płacz dziecka | Black Dice "Things Will Never Be the Same" | ||
| 1:59-2:11 | outro | Bvdub "Story Seventeen" | ||
| 2 | Bumpy | 0:00-0:33 | intro z miarowym tempem i akordami przetworzonych klawiszy | Jan Jelinek Loop-finding-jazz-records |
| 0:33-0:41 | przerywnik typu "mała piłka mechaniczna" | Oval Popp | ||
| 0:41-0:48 | powrót do intro z vocal-samplem | |||
| 0:48-1:01 | kojąca, ambientowa redukcja | 2814 Birth of a New Day | ||
| 1:00-1:30 | glitchowe wstęgi i pasma | Nuno Cannavaro "Untitled 5" | ||
| 1:01-1:08 | kontynuacja intro + nawarstwianie kolejnych motywów | |||
| 1:08-1:20 | synteza ambientu i epickości | Steve Hauschildt "Anesthesia" | ||
| 1:20-1:35 | dochodzą klawiszowe sample | |||
| 1:35-1:42 | powrót do motywu z intro | |||
| 1:42-1:43 | oldschoolowy didżejski dżingiel | |||
| 1:43-1:46 | króciutkie ambientowe interludium | |||
| 1:46-2:16 | błogi ambient-noise z vaporowymi klawiszami i otwierającym się drzwiami | James Ferraro Far Side Virtual | ||
| 2:16-2:21 | przeskok do kolejnego segmentu na vapor-ambiencie | |||
| 2:21-2:50 | powtórka intro z innymi motywami w tle i motywem "piły" | |||
| 2:50-2:58 | głowny motyw, ale z ambientem na pierwszym planie | |||
| 2:58-3:17 | piękny pasaż arpeggiatora | Emeralds Does It Look Like I'm Here? | ||
| 3:17-3:22 | zwolnienie akcji z pianinem w tle | |||
| 3:22-3:51 | wysunięcie się pianina na pierwszy plan + arpeggiator | |||
| 3:51-4:05 | fade out | |||
| 3 | Lifeworld | 0:00-0:56 | intro "otwarcie portalu" z orientalizującą sekcją | FSOL "Vertical Pig", Gang Gang Dance "Afoot" |
| 0:57-1:59 | pierwsza ekspozycja wiodącego tematu | Manitoba Up In Flames | ||
| 2:00-2:30 | chora intensywność motywów | James Ferraro "Starbucks, Dr. Seussism, and While Your Mac is Sleeping", Motion Graphics | ||
| 2:07-2:59 | złudzenie powtarzalnej melodii na tle melancholijnej sekwencji akordowej (sample piszczącego reverbu później z obniżonym pitchem) | Fennesz "Endless Summer", Avalanches Since I Left You | ||
| 3:05-3:09 | "zwinięcie taśmy" | |||
| 3:10-3:47 | replay przewodniego tematu bez bitu | |||
| 4 | Measuring Ruins | 0:00-0:30 | rozwodnione, przeciągnięte syntezatorowe pasma | 808 State "Pacific 202", Barbara Braccini, Gigi Masin |
| 0:31-1:24 | glitchowe cykanie w dużej przestrzeni podkładu | Autechre "Uviol" | ||
| 1:25-2:19 | oceaniczny ogrom pełen wzburzonych fal sfilmowanych z drona | M83 "On a White Lake, Near a Green Mountain" | ||
| 2:20-3:04 | wyciszona ambientowa koda | Gigi Masin | ||
| 5 | Modern Lust | 0:00-0:27 | intro ze spokojnym pulsem synthu | Vangelis |
| 0:28-1:03 | czkające sample | Akufen My Way, Tim Hecker "(They Call Me) Jimmy" lub "I'm Transmitting Tonight" | ||
| 1:04-1:29 | przetworzony sampel ze wznoszącym się synthem | Fennesz "Caecilia" | ||
| 1:53-2:00 | krótki wtręt skrzypiec... | |||
| 2:01-2:29 | przełamanie w depresyjno-nostalgiczny vibe o złowrogim posmaku | Vangelis | ||
| 2:29-3:04 | powtarzana tęskna melodyjka trąbki | Tomasz Stańko Soul of Things | ||
| 3:05-4:30 | tajemniczy, filmowy, szpiegowsko-psychologiczny motyw z interplayem basu i wysokimi partiami pitchshiftowanego synthu które snują umęczoną opowieść | |||
| 4:31-5:03 | koda o innym kolorze syntezatora i przetworzonych głosach | |||
| 6 | Fear of Symmetry | 0:00-1:30 | sample pianina, smutny retro vibe | William Basinski "Melancholia", The Caretaker "Moments of Sufficent Lucidity", Tim Hecker Radio Amor |
| 1:46-2:02 | miękkie gitarowe solo | David Sylvian "Answered Prayers" | ||
| 2:03-2:35 | niebiański smooth muzak z dyskretnymi trzaskami | |||
| 2:36-2:53 | kolaż łagodnych pisków i ucinanych subtelnie sampli pianina na posłaniu z pogłosu chórów | wczesne Múm, Björk Vespertine, Ulla & Ultrafog "Kind Zo" | ||
| 2:54-3:14 | gęsty, lejący synth z poprzedniego tracka strzela kilka zawijasów i gaśnie | |||
| 3:15-4:21 | dwie odmiany elektrycznego piana refleksyjnie dialogują z wcześniejszymi bezbronnymi piskami i oczywiście paletą synthów | David Sylvian & Holger Czukay "Premonition" | ||
| 7 | Vestigel | 0:00-0:59 | ciągnący w dół vibe, niskie rejestry – pochmurny, metaliczny rewers pierwszej części albumu | Mouse On Mars Glam, Klara Lewis Too, DJ Shadow "Transmission 1", Luomo intro "The Visitor" |
| 1:00-1:31 | cyfrowe zakłócenia sygnału w ambientowej poświacie | Microstoria "Endless Summer NAMM" | ||
| 1:31-3:20 | wyciszenie z krótkim, cichym sygnałem "budzikiem" | Vladislav Delay, późny Burial | ||
| 3:21-4:42 | senny horror z przerażonym oddechem, ucinanymi akcentami sampli, basowym pasażem syntezatora w oddali i krótkimi wtrętami synth-leadu | Autechre "Stud" | ||
| 8 | Cherry Blue | 0:00-0:59 | kruche, drżące arpeggio fortepianu ze sporadycznymi przebłyskami ucinka tematu, okraszone odległym saksofonem | Dan Gibson's Solitudes |
| 1:00-2:03 | wyraźniejszy dominujący, "upadający" dźwięk fortepianu i miarowe szemranie bitu | Tim Hecker znowu circa Radio Amor, Vangelis "Memories of Green" | ||
| 2:03-2:28 | narrację chwilowo przejmuje zmodulowane rzężenie oleistego syntezatora w otoczeniu ambientowej mgły | |||
| 2:29-3:39 | powrót ucinanego tematu fortepianu i miarowe szemrania bitu teraz w asyście echa pojedynczych trąceń strun gitary na reverbie | Cocteau Twins & Harold Budd "Memory Gongs" | ||
| 3:39-3:47 | arpeggio gitary przez słuchawkę telefonu i drobne wstawki wibrafonu | Cocteau Twins Treasure | ||
| 3:48-3:56 | nagła zmiana tonacji w stojącym akordzie wibrującego syntezatora | Tangerine Dream "Phaedra" (od 10:20) | ||
| 3:57-4:03 | powrót arpeggio gitary i wibrafonu | |||
| 4:04-4:19 | ponowna zmiana tonacji i wyciszenie syntezatora | |||
| 9 | Bell Scanner | 0:00-0:22 | intro z pozytywkowym motywem klawiszy | Brian Eno "Triennale" |
| 0:23-0:37 | pojawienie się trzeszczących, chropowatych faktur | |||
| 0:38-1:00 | oldschoolowy motyw arpeggiatora | Iasos "Procession on the Horizon" | ||
| 0:47-0:59 | wyłonienie się "chóru" | Iasos "Helios and Vesta" | ||
| 1:00-1:03 | wyciszenie | |||
| 1:04-1:20 | spowolnione "rajskie" arpeggio harfy | Radiohead outro "Motion Picture Soundtrack" | ||
| 1:20-1:25 | fade out | |||
| 10 | D.I.S. | 0:00-0:51 | intro z wysokimi liniami synthów i trzeszczeniem | |
| 0:52-0:55 | przerywnik w postaci białego szumu | |||
| 0:54-0:56 | elektromagnetyczne zakłócenia | |||
| 0:57-1:01 | pocięte klawisze ulegające powolnym przetworzeniom i konwulsjom | Tim Hecker Virgins | ||
| 1:01-1:26 | do klawiszy dochodzi ambientowe tło | |||
| 1:27-1:40 | delikatne gitarowe akordy | |||
| 1:41-1:46 | kontrabas w reverbie | Roni Size "Brown Paper Bag" | ||
| 1:47-2:14 | operowy wokal na tle ambientu i glitchu | Mercury Rev "Pick Up If You're There" | ||
| 2:15-2:17 | miękki dźwięk synthu | |||
| 2:17-2:29 | interludium z fletowym motywikiem | |||
| 2:30-2:46 | wysokie vapor-synthowe smyczki | |||
| 2:47-3:01 | sample pianina | Bing & Ruth "TWTGA", Art of Noise "Love" | ||
| 3:01-3:32 | wzniosła ambientowo-smyczkowa koda z vocal-samplami | |||
| 11 | Tranquilizer | 0:00-0:28 | ambient-dubowe intro | Pole, Gramm, dubowy Rod Modell |
| 0:18-0:19 | krótki vocal-sample | Akufen My Way | ||
| 0:28-0:29 | krótki industrialny motyw | |||
| 0:29-0:37 | przestrzenny vibe "ciemnego lasu" | Basic Channel | ||
| 0:38-0:39 | krótki sygnał-pikanie | |||
| 0:39-0:47 | mroczna atmosfera przechodzi w błogość | |||
| 0:48-0:49 | dwa krótkie dźwięki puszczone od tyłu | |||
| 0:49-0:57 | interludium-pomost ze spowolnionymi vocal-samplami | |||
| 0:58-0-59 | krótkie pocięte vocal-sample w tle | |||
| 0:59-1:14 | zagęszczenie akcji kolejnymi samplami | Deepchord Presents Echospace "Abraxas" (nawet w tej samej tonacji) | ||
| 1:14-1:18 | dźwięk uderzenia czegoś w rodzaju zegara i ten sam dźwięk puszczony od tyłu | |||
| 1:18-1:20 | krótki sci-fi'owy przerywnik | |||
| 1:21-1:22 | charakterystyczny zwolniony sampel wokalu | |||
| 1:23-1:30 | unoszące się, lodowate klawisze | Gas | ||
| 1:31-1:59 | wycinanka z dźwięków obecnych w całym utworze | |||
| 1:59-2:01 | kolejny sci-fi'owy przerywnik | ambientowe interludia na Timeless Goldiego | ||
| 2:01-2:38 | dźwiękowy "vapor" otoczony pociętymi samplami i retro synthem | |||
| 2:38-2:46 | krótki motyw przetworzonych synthów na finał | |||
| 12 | Storm Show | 0:00-0:50 | powoli wyłaniające się intro z pluskiem wody i mroźnym synthem | Pink Floyd "One Slip" |
| 0:50-1:08 | dołączenie przyjemnego stukania quasi-marimby | Ryūichi Sakamoto: "M.A.Y. In The Backyard" | ||
| 1:08-1:10 | krótkie wejście egzotycznego synthu | |||
| 1:11-2:01 | manipulacje na elektronicznej tkance w towarzystwie egzotycznych klawiszy | |||
| 2:02-2:23 | pojawienie się kolejnej linii syntezatora | Tangerine Dream Rubycon | ||
| 2:23-2:31 | wyciszenie segmentu poprzez fade-out fragmentu z efektem echa | |||
| 2:32-2:38 | wybudzenie za pomocą potężnego, wysokiego klawisza | |||
| 2:39-2:56 | dołożenie czegoś w rodzaju efektu "distortion" | |||
| 2:57-3:03 | kojący "chór" wyłaniający się wśród mocarnych synthów | Claude Speeed My Skeleton | ||
| 3:04-3:11 | zniknięcie chóru i kontratak wysokich klawiszy | |||
| 3:11-3:13 | cisza | |||
| 3:13-3:21 | sielankowe dźwięki w tle z dźwiękiem przypominającym przesuwający się łańcuch | The KLF Chill Out | ||
| 3:21-3:24 | dźwięk uruchomiania maszyny z industrialnym rykiem | Pink Floyd intro "Welcome to the Machine" | ||
| 3:24-3:50 | powrót rytmicznego wzoru marimby ze zdwojoną siłą z klawiszami szybko zmieniającymi akordy | Hiroshi Yoshimura "Creek" | ||
| 3:51-4:21 | spowolnienie wcześniejszego segmentu | |||
| 4:22-4:32 | zamykająca utwór koda zainicjowana ostrym, wysokim klawiszem | |||
| 13 | Petro | 0:00-0:54 | delikatne, lekko zreverbowane pady "preparowanego" pianina z "szuraniem" w tle | Junior Boys "Last Exit" |
| 0:54-1:06 | przyjemna w wyrazie industrialna faktura w stylu dźwiękowego papieru ściernego | Tim Hecker Harmony In Ultraviolet | ||
| 1:07-1:27 | dochodzi ambientowy pasaż | Junior Boys "Last Exit (Fennesz Mix)" | ||
| 1:08-1:33 | gong wycisza poprzedni segment | |||
| 1:34-1:53 | pojawia się spokojna, newage'owa linia ambientu, do której dołącza mroczny "chór" | Midori Takada "Mr. Henri Rousseau's Dream" |
||
| 1:54-1:55 | "pikanie" stopuje akcję | |||
| 1:57-2:19 | powrót segmentu z newage'ową linią z dodatkiem dźwięków pianina | |||
| 2:20-2:52 | wyciszenie i powrót do segmentu z intro | |||
| 14 | Rodl Glide | 0:00-1:03 | skryty, powoli rozwijający się sampel ciepło brzmiącej gitary | |
| 1:04-1:33 | zwolniony chillowy groove pociętego, zwolnionego sampla i bitu | DJ Screw 3 'N the Mornin' Part Two | ||
| 1:34-1:49 | powrót skrytego sampla gitary | |||
| 1:50-2:16 | pojawia się wyraźniejszy bit i ambientowy klawisz w tle | |||
| 2:17-2:19 | krótki, bardzo charakterystyczny retro synth schowany we mgle | |||
| 2:20-2:35 | kontynuacja bitu z gitarowym samplem | |||
| 2:36-3:08 | atmosfera gęstnieje, dochodzi elektroniczny chór | |||
| 3:09-3:33 | dziarski retro synth pojawia się w całej okazałości na tle acidowego bitu | LFO Frequencies | ||
| 3:34-3:36 | zmutowane przetworzenie w scratchu na gramofonie | Soft Pink Truth "Promofunk" | ||
| 3:37-4:04 | wjazd 90sowych, rave'owych klawiszy | Model 500 Deep Space | ||
| 4:13-4:54 | schodkowa progresja wysokich klawiszy | Lorenzo Senni | ||
| 4:55-6:05 | vaporwave'owa koda recyklująca intro | DJ Screw 3 'N the Mornin' Part Two | ||
| 15 | Waterfalls | 0:00-0:31 | intro z harfą i cieknącą wodą | |
| 0:32-1:04 | wyraźniej zaznaczony bit, odległe digi-smyki i zmiany tonacji | |||
| 1:05-2:08 | pętle sennych syntezatorów na downtempo bicie i solo lead synth domykający obieg | Pat Metheny Group z lat 80. | ||
| 2:09-2:55 | urywany sample torujący drogę minimalistycznemu arpeggio ksylofonu, kolejna zmiana tonacji | Pep Llopis | ||
| 2:56-3:28 | pauza bitu, arpeggio od ksylofonu przejmuje syntezator | Lindstrøm "Where You Go I Go Too" | ||
| 3:29-3:47 | powrót modułu z 1:05 | |||
| 3:48-4:20 | błogie pitchshiftery synthów przeciwstawione ostrzejszym uderzeniom klawiszy | |||
| 4:21-5:12 | nowy motyw minimalistyczny na synth i pulsującą perkusję, a potem cyfrowy klawesyn | |||
| 5:13-5:41 | powraca wysoki, żrący lead synthu, tym razem w dialogu z klawesynem i dyskrentnymi chórami | Robert Wyatt "Sea Song", "Alliance" | ||